تجارت الکترونیکی چرا ؟ مفهوم تجارت  چیست ؟دلایل عمده استفاده از تجارت الكترونیكی ؟ برای نیل یک شرکت به سوی تجارت الکترونیک چه راهکارهایی وجود دارد ؛ در طراحی یک وبسایت مبتنی بر تجارت الکترونیک چه نکاتی اهمیت دارد یا اصلا بر طبق آمار کدام کالا دارای بیشترین میزان فروش تجارت الكترونیكی است؟ شاید این از جلمه سوالاتی باشد که دانستن آن می تواند ما را در تصمیم گیری برای حرکت به سوی تجارت الکترونیکی و ایجاد فروشگاه آنلاین اینترنتی یاری رساند این موضوع را باهم مرور می کنیم

بازخوانی دوباره  قصه های ناگفته ای از تجارت الکترونیکی E-Commerce

تجارت الكترونیكی طی سالیان اخیر با استقبال گسترده جوامع بشری روبرو شده .

است . امروزه كمتر شخصی را می توان یافت كه واژه فوق برای او بیگانه  باشد. نشریات ، رادیو و تلویزیون بصورت روزانه موضوعاتی در رابطه با تجارت الكترونیكی را منتشر و افراد و كارشناسان از زوایای متفاوت به بررسی مقوله فوق می پردازند.شركت و موسسات ارائه دهنده كالا و یا خدمات همگام با سیر تحولات جهاتی در زمینه تجارت الكترونیكی در تلاش برای تغییر ساختار منطقی و فیزیكی سازمان خود در این زمینه می باشند

مفهوم تجارت  چیست

قبل از بررسی " تجارت الكترونیكی "، لازم  است در ابتدا یك تصویر ذهنی مناسب از  تجارت سنتی را ارائه نمائیم . در صورت شناخت " تجارت " ، با  " تجارت الكترونیكی " نیز آشنا خواهیم شد.

برای واژه "تجارت" در اكثر واژه نامه ها  تعاریف زیر ارائه شده  است :

ü       مبادلات اجتماعی : تبادل ایده ها ، عقاید و تمایلات ( خواسته ها )

ü       مبادله  یا خرید و فروش كالا در مقیاس بالا كه شامل ترابری از نقطه به نقطه دیگر است.

در ادامه تعریف دوم ارائه شده برای "تجارت " را بعنوان محور بحث انتخاب و بر روی آن متمركز خواهیم شد.

تجارت چیست

تجارت در ساده ترین نگاه ، مبادله كالا و خدمات بمنظور كسب درآمد ( پول )  است . زندگی انسان مملو از فرآیندهای تجاری بوده  و تجارت با میلیونها شكل متفاوت در زندگی بشریت نمود پیدا كرده است . زمانیكه كالای مورد نظر خود را از یك فروشگاه تامین و خریداری می نمائید ، در تجارت شریك و در فرآیندهای آن درگیر شده اید.در صورتیكه در شركتی مشغول بكار هستید كه كالائی را تولید می نماید ، درگیر یكی دیگر از زنجیره های تجارت شده اید. تمام جلوه های تجارت با هر رویكرد و سیاستی دارای خصایص زیر می باشند :

جلوه های تجارت

خریداران :

 افرادیكه با استفاده از پول خود قصد خرید یك كالا و یا خدمات را دارند.

فروشندگان :

 افرادیكه كالا و خدمات مورد نیاز خریداران را ارائه می دهند. فروشندگان به دو گروع عمده تقسیم می گردند :

·         خرده فروشان ، كه كالا و یا خدماتی را مستقیما" در اختیار متقاضیان قرار داده 

·         عمده فروشان و عوامل فروش ، كه كالا و خدمات خود را در اختیار خرده فروشان و سایر موسسات تجاری می نمایند.

تولیدكنندگان

 افرادیكه كالا و یا خدماتی را ایجاد تا فروشندگان آنها را در اختیار خریداران قرار دهند. یك تولید كننده با توجه به ماهیت كار خود همواره یك فروشنده نیز خواهد بود. تولیدكنندگان كالای تولیدی خود را به عمده فروشان ، خرده فروشان و یا مستقیما" به مصرف كننده گان می فروشند.

یک تعریف از تجارت

همانگونه كه مشاهده می گردد ، "تجارت " از زاویه فوق دارای مفاهیم ساده ای است . تجارت از خرید یك محصول ساده نظیر " بستنی " تا موارد پیچیده ای نظیر اجاره ماهواره را شامل می گردد. تمام جلوه های تجارت از ساده ترین سطح تا پیچیده ترین حالت آن ، بر مقولاتی همچون : خریداران ، فروشندگان و تولیدكنندگان متمركز خواهد بود.

عناصر تجارت

زمانیكه قصد معرفی عناصر ذیربط در تجارت و فعالیت های تجاری وجود داشته باشد ،  موضوعات و موارد  مورد نظر بدلیل درگیر شدن با جزئیات پیچیده تر بنظر خواهند آمد. عناصر ذیل تمام المان های  ذیربط در یك فعالیت تجاری معمولی را تشریح می نماید. در این حالت ، فعالیت شامل فروش برخی محصولات توسط یك خرده فروش به مصرف كننده است :

1.       در صورت تمایل فروش محصول و یا محصولاتی به یك مصرف كننده ، مسئله اساسی داشتن كالا و یا خدماتی خاص برای عرضه است . كالا می تواند هر چیزی را شامل گردد. .فروشنده ، ممكن است كالای خود را مستقیما" از تولید كننده و یا از طریق یك عامل فروش تهیه كرده باشد. در برخی حالات ممكن است فروشنده ، خود كالائی را تولید و بقروش می رساند.

2.       فروشنده برای فروش كالا و یا خدمات می بایست " مكانی مناسب " را در اختیار داشته باشد. مكان مورد نظر می تواند در برخی حالات بسیار موقتی باشد. مثلا" یك شماره تلفن خود بمنزله یك مكان است . در چنین مواردی متقاضی كالا و یا خدمات با تماس تلفنی با فروشنده قادر به ثبت سفارش و دریافت كالای مورد نظر خود خواهد بود. برای اكثر كالاهای فیزیكی می بایست مكان ارائه كالا ، یك مغازه و یا فروشگاه باشد.

3.       برای فروش كالا و یا خدمات ، فروشندگان می بایست از راهكارهائی برای جذب افراد به مكان خود استفاده نمایند. فرآیند فوق " ماركتینگ " نامیده می شود.در صورتیكه افراد از محل و مكان ارائه یك كالا و خدمات آگاهی نداشته باشند ، امكان فروش هیچگونه كالائی وجود نخواهد داشت . انتخاب محل ارائه كالا در یك مركز تجاری شلوغ ، یكی از روش های افزایش تردد به مكان ارائه كالا است. ارسال پستی كاتولوگ ها ی مربوط به محصولات ، یكی دیگر از روش های معرفی مكان ارائه یك كالا و یا خدمات است . استفاده از شیوه های متفاوت تبلیغاتی، راهكاری دیگر در معرفی مكان ارائه كالا است .

4.       فروشنده نیازمند روشی برای دریافت سفارشات است . استفاده از تلفن و نامه ، نمونه هائی از روش های دریافت سفارش متقاضیان می باشد. حضور فیزیكی در مكان ارائه یك كالا و یا خدمات از دیگر روش های سنتی برای ثبت سفارش كالا است . پس از ثبت سفارش ، فرآیندهای لازم توسط پرسنل شاغل در شركت و یا موسسه ارائه دهنده كالا و یا خدمات انجام خواهد گرفت .

5.       فروشنده نیازمند روشی برای دریافت پول است . استفاده از چك ، كارت اعتباری و یا پول نقد روش های موجود در این زمینه می باشند. در برخی از فعالیت های تجاری از فروشنده تا زمان توزیع كالا پولی دریافت نمی گردد.

6.       فروشنده نیازمند استفاده از روشی برای عرضه و توزیع كالا و یا خدمات می باشد. در برخی از سیستم ها بمحض انتخاب كالا توسط مشتری و پرداخت وجه آن ، عملیات توزیع كالا بصورت اتوماتیك انجام خواهد شد. در سیستم های ثبت سفارش مبتنی بر نامه ، كالای خریداری شده پس از بسته بندی به مقصد مشتری ارسال خواهد شد. در مواردیكه حجم كالا زیاد نباشد از مبادلات پستی بمنظور ارسال كالا استفاده شده و در مواردیكه حجم كالا زیاد باشد از كامیون ، قطار و یا كشتی برای ارسال و توزیع كالا استفاده می گردد.

7.       در برخی موارد ، خریداران یك كالا تمایل و علاقه ای نسبت به آن چیزی كه خریداری نموده اند نداشته و قصد برگشت آن را دارند. فروشندگان كالا و یا خدمات می بایست از روش هائی برای قبول موارد "برگشت از فروش " استفاده نمایند.

8.       در برخی موارد ممكن است كالائی در زمان توزیع آسیب دیده باشد. فروشندگان می بایست از روش های برای تضمین گارانتی استفاده نمایند.

9.       برخی از كالاهای ارائه شده به مشتریان دارای پیچیدگی های خاص خود بوده و نیازمند استفاده از خدمات پس از فروش و یا حمایت فنی می باشند. در چنین مواردی وجود بخش هائی در شركت و یا موسسه ارائه دهنده كالا و یا خدمات الزامی خواهد بود. كامپیوتر یكی از نمونه كالاهائی است كه نیازمند خدمات پس از فروش و حمایت فنی از دیدگاه مشتریان ( خریداران ) خواهد بود.

تمام عناصر اشاره شده را می توان در یك شركت تجاری سنتی مشاهده كرد. فعالیت های تجاری شركت های فوق می تواند شامل مقوله های متفاوتی باشد.

در تجارت الكترونیكی تمام عناصر اشاره شده ، حضوری مشهود با تغییرات خاصی دارند. بمنظور مدیریت و اجرای تجارت الكترونیكی به عناصر زیر نیاز خواهد بود :

یك محصول

محلی برای فروش كالا. در تجارت الكترونیكی یك وب سایت بمنزله مكان ارائه كالا و یا خدمات خواهد بود.

استفاده از روش و یا روش هائی  برای مراجعه به سایت

استفاده از روشی برای ثبت سفارش .( اغلب بصورت فرم ها ئی در نظر گرفته می شود)

استفاده از روشی برای دریافت پول . ( كارت اعتباری از نمونه های متداول است )

استفاده از روشی برای توزیع كالا

استفاده از روشی برای موارد برگشت داده شده توسط خریداران

استفاده از روشی برای موارد مربوط به گارانتی

استفاده از روشی برای ارائه خدمات پس از فروش (پست الكترونیكی ، ارائه پایگاه های اطلاع رسانی و...)

چرا تبلیغات زیاد ؟

پیرامون تجارت الكترونیكی تبلیغات زیاد و گاها" بی رویه ای انجام می گیرد. علت تبلیغات زیاد در رابطه با تجارت الكترونیكی را می توان با استناد به برخی از آمارها و ارقام موجود متوجه شد:

* تا سال 2001 میلادی بالغ بر 17 میلیارد دلار در سطح خرده فروشی مبادلات تجاری صورت گرفته است .

* تعداد استفاده كنندگان از تجارت الكترونیكی از رقم 1.3 میلیون نفر در سال 1996 به 8 میلیون نفر در سال 2001 رسیده است .

* 70 درصد كاربران و استفاده كنندگان از كامپیوتر در منزل به اینترنت متصل و این گروه 60 درصد خرید از طریق اینترنت را انجام داده اند.

بر اساس آمارهای موجود ، گروه كالاهای زیر دارای بیشترین میزان فروش تجارت الكترونیكی را بخود اختصاص داده اند :

1.       محصولات كامپیوتری ( نرم افزار ، سخت افزار )

2.       كتاب

3.       خدمات مالی

4.       سرگرمی ها

5.       موزیك

6.       الكترونیك های خانگی

7.       پوشاك

8.       هدایا و گل

9.       خدمات مسافرتی

10.   اسباب بازی

11.   بلیط فروشی

12.   اطلاعات

بررسی شركتDell

امروزه شركت های كوچك و بزرگ با حركات سراسیمه و شتابان بسرعت بسمت استفاده از محیط جدید ( اینترنت ) برای ارائه كالا و یا خدمات می باشند. علت این همه تعجیل و بنوعی شیدائی در چیست ؟ شركتDell یكی از موفقترین شركت های موجود در زمینه تجارت الكترونیكی است . بدین منظور شایسته است در این بخش به بررسی وضعیت شركت فوق در زمینه تجارت الكترونیكی پرداخته و از این رهگذر از تجارب موجود استفاده كرد.

Dell یكی از صدها شركتی است كه كامپیوترهای شخصی تولیدی خود را در اختیار مشتریان حقیقی و یا حقوقی قرار می دهد. فعالیت اقتصادیDell با درج آگهی در پشت جلد مجلات كامپیوتری و فروش كامپیوتر از طریق تلفن ، آغاز گردید. امروزه حضور شركتDell در عرصه تجارت الكترونیكی بسرعت متداول و عمومی شده است .شركت فوق ، قادر به ارائه كالاهای بیشماری از طریق وب شده است . بر اساس آمارهای موجود ، فروش روزانهDell ، چهارده میلیون دلار بوده و تقریبا" 25 درصد فروش این شركت از طریق وب انجام می گیرد. شركتDell قبل از استفاده از تجارت الكترونیكی ، اكثر سفارشات خود را از طریق تلفن اخذ و با استفاده از پست آنها را برای خریداران خود ، ارسال می كرد. با توجه به فروش 25 درصدی شركت فوق از طریق وب می توان به جایگاه و اهمیت موضوع تجارت الكترونیكی بیش از گذشته واقف گردید. در این راستا می توان به موارد زیر اشاره كرد:

ü       در صورتیكه شركتDell توانسته باشد، میزان فروش از طریق تلفن را 25 درصد كاهش و 25 درصد به میزان فروش خود از طریق وب بیفزاید ، دلیل روشن و قاطعی برای وجود مزایای تجارت الكترونیكی وجود ندارد؟Dell صرفا" كامپیوتر عرضه می نماید. در صورتیكه مدیریت فروش از طریق وب هزینه های كمتری را به یك سازمان تحمیل نماید و یا افرادیكه از طریق وب كالای خود را خریداری می نمایند ، اقدام به خرید تجهیزات كمكی دیگری نمایند و یا اگر هزینه های عملیات فروش از طریق وب بمراتب كمترشده و یا اگر ارائه كالا بر روی وب باعث افزایش خریداران و حجم عملیات فروش گردد ، استفاده از تجارت الكترونیكی برای شركتDell مقرون بصرفه و توام با افزایش بهره وری بوده است .

ü       در صورتیكه شركتDell ، در فرآیند فروش كالا از طریق وب ، فروش سنتی و مبتنی بر تلفن خود را از دست ندهد ، چه اتفاقی می افتد؟این موضوع می تواند صحت داشته باشد ، این موضوع به تمایل عده ای برای خرید  كالا از طریق وب بستگی خواهد داشت . گرایش بسمت خرید از طریق اینترنت بصورت یك نیاز مطرح شده است و از این بابت نگرانی چندانی وجود نخواهد داشت .

ü       در رابطه با فروش عقیده ای وجود دارد كه : زمانیكه یك مشتری كار خود را با یك فروشنده آغاز می نماید ، نگهداری آن مشتری برای فروشنده بمراتب راحت تر از جذب مشتریان جدید است . بنابراین در صورتیكه تصمیم به ایجاد یك وب سایت زودتر اتحاذ گردد ، نسبت به سایر فروشندگان كه بعدا" تصمیم فوق را اتخاذ خواهند كرد ،پیشقدم خواهید بود. شركتDell سایت خود را خیلی زود طراحی و پیاده سازی نموده و از این طریق از سایر رقبای خود پیشی گرفته است .

دلایل عمده استفاده از تجارت الكترونیكی

عوامل سه گانه فوق ، دلایل عمده بسمت استفاده از تجارت الكترونیكی است .

ارسال به